Olie en gas daadkrachtiger dan tankopslag

Hoe kan het dat medewerkers in de tankopslag veiligheidsrisico’s wel willen oplossen en dat ook wel kunnen, maar toch niet doen? Veiligheidskundige Victor Roggeveen bestudeert de verschillende leiderschapsoriëntaties als verklaring voor de verschillen. Tijdens een lunchlezing voor de Milieu- en Veiligheidscommissie van VOTOB, lichtte hij zijn onderzoek toe. Hij bestudeerde verschillende economische sectoren. De tankopslagsector valt op door grote verschillen tussen oudere en jongere werknemers.

“Wat opvalt uit mijn enquête bij de tankopslag is het verschil tussen mensen die langer en mensen die kortere tijd werkzaam zijn in de sector”, vertelt Victor Roggeveen. “De jongeren geven aan dat ze wel degelijk willen en durven in te grijpen bij veiligheidsproblemen, maar dat ze zich niet altijd capabel daartoe voelen. Bij de mensen die langer dan 15 jaar in de sector zitten, zie je het omgekeerde: ze voelen zich wel capabel om in te grijpen, en ze willen het heel graag, maar ze durven het niet.”

Roggeveen tankopslag +-15jaar

Roggeveen interpreteert deze enquêteresultaten als ‘angst om de neus te stoten’. “Medewerkers hebben kennelijk vaak genoeg meegemaakt dat ze iets wilden veranderen in hun bedrijf, maar dat ze tegen een muur aanliepen. Uiteindelijk gaat het hier om geld, om keuzes maken: leggen we het productieproces stil of gaan we door?”

Interessant zijn ook de verschillen met andere sectoren, zoals de olie en gas-industrie. Daar voelen medewerkers zich wel degelijk bekwaam om in te grijpen en kunnen en willen ze dat ook. “Dat heeft ermee te maken dat mensen die op een booreiland werken zélf degenen zijn die het risico lopen wanneer er iets mis gaat”, zegt Roggeveen. “In de tankopslag geldt dat niet: medewerkers voelen zich niet bedreigd.”

Casos

(enquêteresultaten voor contractors in de olie- en gasindustrie)

Inspanningsindicatoren
De centrale onderzoeksvraag van Roggeveen is “welke invloed hebben leiders op het voorkómen van veiligheidscrises?”. “Veiligheid wordt tot nu toe vooral gemeten in uitkomstindicatoren, zoals ‘incident rates’, LTIF [Lost Time Injury Frequency, red.], enzovoorts. Ik ben vooral van de inspanningsindicatoren. In plaats van dat er binnen een organisatie gesteggeld wordt over de gebeurtenissen, over wie het gedaan heeft, moet het pijn doen op de bovenste verdieping. Inspanningsindicatoren kun je wél in de klauwen houden, die zijn er niet afhankelijk van of er een keer een incident is geweest.”

Onder inspanningsindicatoren verstaat Roggeveen het commitment dat er in het bedrijf bestaat. “Welke risico’s kennen we? Weten we wat we eraan moeten doen? Willen en durven we dat ook? En doen we het ten slotte? Deze vragen kun je heel goed toetsen.” Om meer inzicht te verkrijgen combineert Roggeveen deze vragen met verschillende typen van leiderschap. Hij verdeelt leiders onder types die taak-georiënteerd zijn, relatie-georiënteerd en leiders die vooral dominant zijn.

In een situatie met een taak-georiënteerde leider kunnen en durven medewerkers actie te nemen om een veiligheidsrisico te verminderen. Bij een relatie-georiënteerde leider willen en durven medewerkers in te grijpen. Bij een dominante leider ontbreekt het bij medewerkers aan elke motivatie om iets aan de veiligheidssituatie te veranderen.

Voordat hij zich toelegde op wetenschappelijk onderzoek, werkte Roggeveen jarenlang bij het veiligheidsadviesbureau AdviSafe, waarvan hij tevens de oprichter was. “Aan het einde van mijn betaalde carrière werd ik gevraagd om te promoveren aan de Leidse Faculty for Governance and Global Affairs (FGGA). Ik had nooit veel met de wetenschap gehad, maar het trok me wel aan”, zegt Roggeveen. 

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn
Meer Nieuws
Nieuws

Jaarlijkse Fetsa conferentie

De Fetsa, de Europese belangenbehartiger voor de tankopslag, organiseert elk jaar een conferentie met een beurs.

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn
Nieuws

Wat hebben VOTOB en VOTOB Academy in 2017 allemaal ondernomen?

Er is veel gedaan voor en samen met, onze leden. Te veel om allemaal los te benoemen. In ons jaaroverzicht hebben wij daarom de highlights over 2017 opgenomen.

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn
Nieuws | Veilig

Votob schept duidelijkheid in overvulbeveiliging

Er zijn verschillende configuraties die gebruikt worden om een onafhankelijke overvulbeveiliging te realiseren. Samen met I-SZW heeft Votob gewerkt aan een serie afbeeldingen die de juiste en onjuiste maatregelen tegen overvullen in beeld brengen.

“De vraag of een bedrijf een onafhankelijke overvulbeveiliging heeft, is niet simpelweg met ‘ja’ of ‘nee’ te beantwoorden”, zegt Hennie Holtman (adviseur milieu en veiligheid bij Votob). “Die beveiliging bestaat namelijk uit een samenspel van verschillende technische componenten. Er zijn verschillende configuraties die een juiste manier van overvulbeveiliging vormen.”

Tijdens een workshop bij het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in 2016, kwam aan het licht dat er verschil van mening bestond tussen bedrijfsleven en inspectie over wat goede en onafhankelijke overvulbeveiliging precies inhoudt. Hennie Holtman: “Terwijl het bedrijf ervan overtuigd was de boel op orde te hebben, keurde de inspectie de overvulbeveiliging tóch af. Het leek me daarom goed om eens met een aantal mensen uit de tankopslag en een aantal van de inspectiediensten bij elkaar te gaan zitten om de verschillende configuraties door te spreken.”

Dit initiatief van Holtman leidde onlangs tot een visueel overzicht van alle technische methoden die gebruikt kunnen worden als ‘maatregelen tegen overvullen’. “Voordeel van dit overzicht is dat het in één oogopslag duidelijk is wat een goede manier van beveiligen is”, zegt Hennie Holtman. “Zo voorkomen we oeverloze discussies en zelfs rechtszaken. En bedrijven steken geen geld in beveiligingsmethoden die niet de goedkeuring van I-SZW hebben.”

Binnenkort zal het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zélf ook een mail uitsturen aan de betrokken industriepartijen om hen te informeren over de nieuwe visuele handleiding voor overvulbeveiliging. In de zomer van dit jaar zal I-SZW van start gaan met een nieuw toezichtsproject gericht op de maatregelen tegen overvullen van opslagtanks.

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn