Joop Atsma: transparantie belangrijk

“De tankopslag heeft me echt verrast.” Voormalig milieu-bewindsman Joop Atsma vond de sector voorheen nogal ‘naar binnen gekeerd’; nu is hij gegrepen door de drive en de dynamiek van de tankopslagbedrijven.

Sinds januari 2014 is oud milieu-staatssecretaris Joop Atsma het gezicht van VOTOB. Volgens de werkgeversvoorman Wientjes was hij de ideale staatssecretaris, omdat hij niet alleen aan milieu, maar ook aan ondernemers dacht. Na enkele maanden als VOTOB-voorzitter is Atsma vooral onder de indruk van de betekenis van de sector voor de Nederlandse economie. “De tankopslag is bij het bredere publiek minder bekend, maar is van enorm belang. Ik zie het als mijn rol om dit belang beter duidelijk te maken.”

Joop Atsma is tegelijk verrast over de drive en de bevlogenheid die hij bij de VOTOB-leden aantrof. “Ik was erg verrast over wat de VOTOB-leden op poten hebben gezet, met de Safety Maturity Tool en andere tools om duurzaamheid en de veiligheid te vergroten. Dat was toch anders dan ik verwacht had. Als staatssecretaris van Milieu had ik de indruk dat de sector erg naar binnen gekeerd was. Door de gebeurtenissen in 2012 moest de sector wel naar buiten treden, aangezien de VOTOB-bedrijven onder een vergrootglas kwamen te liggen.”

Graag wat variatie
In de media werd er kritisch gereageerd op Atsma’s overstap naar VOTOB. De draai van milieu-staatssecretaris naar vertegenwoordiger van de tankopslag zou volgens sommigen te groot zijn. “Jammer”, vond Joop Atsma dit. “Maar eigenlijk was er maar heel weinig kritiek. De mensen vanuit het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, de uitvoerende diensten en vanuit de veiligheidsregio reageerden juist heel positief.”

Atsma is niet voor één gat te vangen. Behalve voor de tankopslag is hij actief voor ‘De Lotto’, voor het ijsstadion Thialf in Heerenveen en voor het Productschap Vee en Vlees. Lopen al die functies niet té ver uiteen? Joop Atsma: “Ik heb altijd gezegd dat ik me niet op één sector of branche wilde oriënteren. Dat heb ik in het verleden trouwens ook nooit gedaan. Ik houd gewoon van die variatie; ik ben geboeid door verschillende onderwerpen.”

Atsma vervolgt: “Het Productschap Vee en Vlees is overigens wel een beetje vergelijkbaar met VOTOB: de branche heeft met soortgelijke problemen te maken. Ik zat laatst bij Tjibbe Joustra (de voorzitter van de Onderzoeksraad voor Veiligheid) en we konden gelijk van het onderzoek naar Odfjell naar het onderzoek in de vleessector overstappen. Er zijn zeker parallellen aan te wijzen: in beide sectoren wordt transparantie steeds belangrijker. Zowel in de tankopslag als in de slachterijen geldt dat het vertrouwen bij de toezichthouder en bij de burger moet worden verstevigd en dat transparantie de weg daar naartoe is.”

Voorkomen van geuroverlast
Omdat Joop Atsma een netwerker pur sang is, gaat het werk voor VOTOB ook in de weekenden gewoon door. “Afgelopen weekend sprak ik nog met Steven Lak, de voorzitter van Deltalinqs, over hoe we de sector positiever zouden kunnen profileren. De sector is namelijk niet alleen naar binnen gericht; een aantal politieke partijen zien de tankopslag liever gaan dan komen. Bedrijven moeten daar oog voor hebben, daarop inspelen. We moeten nóg duidelijker maken wie we zijn en wat de betekenis van de sector is.”

Als milieu-staatssecretaris stond Atsma erom bekend dat hij vond dat het bedrijfsleven de trekker moest zijn van het duurzaamheidsbeleid. Zal hij deze lijn als voorzitter van VOTOB verder uitvoeren? “De hele discussie rondom het ontgassen is een goed voorbeeld van de proactieve koers van de sector. Sommige leden hebben recent het idee geopperd om e-noses (elektronische neuzen) te introduceren om geuroverlast tegen de gaan. Daarmee laten we zien dat het niet alleen bij goede voornemens blijft.”

“Tegelijkertijd kun je nog zover vooroplopen; het beeld bij de buitenwacht zal altijd bepaald worden door degenen die achterblijven”, weet Atsma. “De tankopslag heeft er belang bij dat de bedrijven die niet voorop lopen, uiteindelijk ook meekomen. Mede dankzij de Safety Maturity Tool worden in dat opzicht enorme stappen gezet.”

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn
Meer Nieuws
Nieuws | Veilig

Votob schept duidelijkheid in overvulbeveiliging

Er zijn verschillende configuraties die gebruikt worden om een onafhankelijke overvulbeveiliging te realiseren. Samen met I-SZW heeft Votob gewerkt aan een serie afbeeldingen die de juiste en onjuiste maatregelen tegen overvullen in beeld brengen.

“De vraag of een bedrijf een onafhankelijke overvulbeveiliging heeft, is niet simpelweg met ‘ja’ of ‘nee’ te beantwoorden”, zegt Hennie Holtman (adviseur milieu en veiligheid bij Votob). “Die beveiliging bestaat namelijk uit een samenspel van verschillende technische componenten. Er zijn verschillende configuraties die een juiste manier van overvulbeveiliging vormen.”

Tijdens een workshop bij het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in 2016, kwam aan het licht dat er verschil van mening bestond tussen bedrijfsleven en inspectie over wat goede en onafhankelijke overvulbeveiliging precies inhoudt. Hennie Holtman: “Terwijl het bedrijf ervan overtuigd was de boel op orde te hebben, keurde de inspectie de overvulbeveiliging tóch af. Het leek me daarom goed om eens met een aantal mensen uit de tankopslag en een aantal van de inspectiediensten bij elkaar te gaan zitten om de verschillende configuraties door te spreken.”

Dit initiatief van Holtman leidde onlangs tot een visueel overzicht van alle technische methoden die gebruikt kunnen worden als ‘maatregelen tegen overvullen’. “Voordeel van dit overzicht is dat het in één oogopslag duidelijk is wat een goede manier van beveiligen is”, zegt Hennie Holtman. “Zo voorkomen we oeverloze discussies en zelfs rechtszaken. En bedrijven steken geen geld in beveiligingsmethoden die niet de goedkeuring van I-SZW hebben.”

Binnenkort zal het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zélf ook een mail uitsturen aan de betrokken industriepartijen om hen te informeren over de nieuwe visuele handleiding voor overvulbeveiliging. In de zomer van dit jaar zal I-SZW van start gaan met een nieuw toezichtsproject gericht op de maatregelen tegen overvullen van opslagtanks.

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn
Nieuws | Educatief

VOTOB Academy: hoe rooster je medewerkers uit?

VOTOB Academy is een feit, elke week melden nieuwe studenten zich aan voor de opleiding of voor losse onderdelen daarvan. Die kennishonger bij hun medewerkers stelt tankopslagbedrijven voor nieuwe problemen: hoe maak je een passend werkrooster met al die studerende medewerkers? Nel Kranendonk (Rubis Terminals) weet wat het is om in de roosters hiermee rekening te houden.

“Momenteel hebben we twee mensen die de tweejarige opleiding procesoperator Tankopslag B doen en volgende maand begint er nog ééntje. Daarnaast zijn er twee medewerkers die een losse module volgen. Dat klinkt misschien niet veel, maar dat is toch tien procent van het totaal aantal werknemers bij Rubis”, vertelt Kranendonk.

Studeren gaat prima ’s nachts
Voor de studenten die de module volgen, geldt dat ze geen klassikale lessen hoeven te volgen. Daarom is het voor hen mogelijk om de studie in de rustige uurtjes te doen, bijvoorbeeld tijdens de nachtdiensten. Nel Kranendonk vertelt dat de teamleider hen dan helpt bij de leerstof. “Met overhoren bijvoorbeeld, dat gaat prima ’s nachts.” Voor de studenten die de volledige opleiding doen, is het anders: die moeten immers met een docent praktijkopdrachten op de terminal uitvoeren en kunnen dan niet tegelijkertijd aan het werk zijn.

“Ik probeer de shifts vier à vijf maanden vooruit te plannen, zodat de andere medewerkers weten dat ze op het moment van de lessen geen vrij kunnen nemen”, vertelt Kranendonk. Als de lesdag toevallig op een vrije dag valt, dan heeft de student ‘gewoon pech’. Tot nu toe heeft Nel Kranendonk nog geen problemen ondervonden met het uitroosteren van de studenten. “De eersten zijn op 1 maart begonnen, de eerste drie maanden zitten erop en het loopt op rolletjes.”

De jongens springen voor elkaar in
De reacties van de studenten zijn tot nu toe heel positief, alhoewel ze de studiedagen wel lang vinden, weet Kranendonk. “En het kost het bedrijf best een hoop geld om iemand eens in de twee weken een hele dag vrij te maken en het is tenslotte ook in ieders belang dat het kennisniveau van de medewerkers op peil blijft.”

Voor Kranendonk is het uiteindelijk simpel: “Als iemand naar school gaat, dan houd je daar gewoon rekening mee. Het is ook wel de mentaliteit van ons bedrijf dat de jongens voor elkaar inspringen als er één naar school gaat of ziek is. Bij Rubis werken, voelt toch een beetje als een familieband. Ik wil niet te zoetsappig klinken, maar mensen helpen elkaar gewoon.”

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn
Nieuws | Educatief

Vaker professioneel vlooien

Mensen voelen zich superieur aan andere apen, maar wat veiligheid en leiderschap betreft, kunnen wij heel wat leren van onze ‘familieleden’. De VOTOB Milieu- en Veiligheid-commissie trok daarom naar Dierenpark Amersfoort.

“Wat onze DNA-structuur betreft, zijn wij mensen méér verwant aan de chimpansee dan de chimpansees en de gorilla’s onderling.” Trainer Daniel Seesink (BewustZoo) is van oorsprong gedragsbioloog, maar helpt tegenwoordig bedrijven te kijken naar ‘bio-logisch’ leiderschap. Aan de hand van het gedrag van apen, kunnen wij onze samenwerking op de werkvloer beter begrijpen.

In het kader van Veiligheid Voorop schreef Daniel Seesink een essay over zijn biologische kijk op veiligheid en leiderschap. Wie de mensapen goed bestudeert ziet dat de positie van leidinggevende een hiërarchische positie is, maar wel een positie die de leider voortdurend moet zien te behouden. De leidinggevende is afhankelijk van het draagvlak dat hij of zij (bij de Bonobo’s zijn het niet de mannetjes, maar de vrouwtjes die de alfa-positie innemen) heeft bij de groep.

Maar de leider heeft met verschillende typen mensen in zijn groep te maken. Niet iedereen wordt op eenzelfde manier gemotiveerd. “Aan de hand van functionele MRI-scans kun je vastleggen wat er in de hersenen plaatsvindt”, vertelt Seesink. “Mensen hebben verschillende ‘aan- en uitknoppen’. De kunst van leiderschap is de juiste aan- en uitknop van de ander te kunnen vinden.”

Sommige mensen worden vooral gemotiveerd door beloning. Dit correspondeert met de accumbens in de hersenen, het gebied dat ook in verband wordt gebracht met verliefdheid en verslaving. Andere mensen laten zich vooral sturen door de amygdala, het zogenaamde angstcentrum. Deze mensen worden gemotiveerd door datgene wat hen veiligheid oplevert. Tot slot is er een groep mensen die vooral door sociale interactie gemotiveerd wordt. Dit wordt in de hersenen in de premotorische schors gelokaliseerd.

Daniel Seesink betoogt dat er in biologische zin maar drie redenen zijn die menselijk gedrag sturen: beloning, angst of sociale interactie. Het heeft weinig zin om een sociaal gemotiveerde werknemers met een beloning tot bepaald gedrag proberen aan te zetten. Een succesvolle leider weet bij wie hij op welke ‘knop’ moet drukken.

“Net als bij de apen, draait het bij mensen in een groep letterlijk en figuurlijk om een veilige omgeving”, stelt Seesink. In zo’n veilige omgeving voelen medewerkers zich vrij om elkaar aan te spreken op gedrag. En liefst in het openbaar, “Waarbij je natuurlijk kritiek wel positief moet blijven formuleren.” 

Maar hoe ontdek je de biologische motivatie van je collega’s? Volgens Seesink kan ‘professioneel vlooien’ hierbij een uitkomst bieden. “Ga eens vaker de dialoog aan met mensen, maak eens een praatje met iemand over zijn of haar interesses. Op die manier ontstaat een vertrouwensband.” Het vlooien kan natuurlijk ook met branchegenoten: een volgende VOTOB-ledenvergadering biedt hiervoor zeker gelegenheid.

 

 

FacebookTwitterGoogle+LinkedIn